Ο Γιαννούλης Χαλεπάς ολοκληρώνει την Κοιμωμένη
1878

Ο Γιαννούλης Χαλεπάς ολοκληρώνει την Κοιμωμένη

«Η ζωή του Χαλεπά είνε ένα παραμύθι. Είνε το Παραμύθι της Πεντάμορφης», έλεγε σε ομιλία του, στην Ακαδημία Αθηνών, το 1925 ο γλύπτης Θωμάς Θωμόπουλος, με αφορμή την έκθεση γλυπτών του Χαλεπά από τη λεγόμενη «μεταλογική» του περίοδο. Ο Γιαννούλης Χαλεπάς (1851-1938) υπήρξε ένας από τους σημαντικότερους και πλέον αναγνωρισμένους νεοκλασικιστές γλύπτες του 19ου αιώνα, η εργασία του οποίου διακόπηκε τραγικά με την εμφάνιση της ψυχικής του νόσου περί το 1877-1878. Μάλιστα, από το 1888 έως το 1902 ήταν έγκλειστος στο Ψυχιατρείο της Κέρκυρας και έκτοτε έμεινε απομονωμένος στην Τήνο. Η έκθεση του 1925 συνέβαλε καίρια στην επανανακάλυψη του γλύπτη και στην επιστροφή του στην Αθήνα, το 1930, όπου έζησε μια δεύτερη περίοδο σημαντικής δημιουργίας. 

Η «Κοιμωμένη» του Χαλεπά είναι ένα από τα πιο γνωστά έργα της νεοελληνικής γλυπτικής και συγκαταλέγεται ανάμεσα στα αριστουργήματα του ελληνικού 19ου αιώνα. «Στην είσοδο του Νεκροταφείου των Αθηνών», σημείωνε ο Θωμόπουλος, «σταματά πάντα τον επισκέπτη ένα επιτύμβιο. Είνε το μνημείο της Αφεντάκη, της νεαράς κόρης που κοιμάται ήσυχα τον αιώνιο ύπνο», σχολιάζοντας ότι «το κλασικό πνεύμα του Γιαννούλη Χαλεπά ποτίζεται κατ' ευθείαν από το αστείρευτο ποτάμι της Ελληνικής Τέχνης».